Praca w gospodarstwie rolnym po ukończeniu 16 roku życia – definicja domownika-rolnika. Definicja pojęcia domownik w kontekście doliczenia pracy w gospodarstwie rolnym po ukończeniu 16 roku życia do stażu pracy. Bardzo… Czytaj dalej Stan faktyczny. Zakład Ubezpieczeń Społecznych decyzją z 4 stycznia 2016 roku ustalił prawo do renty dla wnioskodawcy. Kolejną decyzją, z 4 marca 2016 roku, odmówił wnioskodawcy przeliczenia stażu pracy poprzez doliczenie okresów od 24 lutego 2013 roku do 26 czerwca 2013 roku (okres zasiłku chorobowego) oraz od 27 czerwca 2013 roku do 30 listopada 2013 roku (okres świadczenia Organ nie wydaje jednak takich zaświadczeń od ręki. Nie wystarczy pisemne oświadczenie o pracy w gospodarstwie rolnym rodziców, teściów czy współmałżonka – fakt pracy w gospodarstwie trzeba potwierdzić za pomocą odpowiednich dokumentów, a jeśli takowych brak, za pomocą zeznań świadków. Urząd gminy może wymagać od Pod pojęciem "przetwarzanie produktów rolnych wytwarzanych w gospodarstwie" należy rozumieć wszelkie czynności wykonywane na produkcie rolnym (z wyjątkiem czynności wykonywanych w gospodarstwach, niezbędnych do przygotowania produktów zwierzęcych lub roślinnych do pierwszej sprzedaży), w wyniku których powstaje produkt będący RE: Emerytura. Dodatkowe lata pracy a praca na roli. Przy ustalaniu prawa do emerytury uwzględnia się okres pracy w gospodarstwie rolnym, po ukończeniu 16 roku życia, świadczonej przed dniem 1 stycznia 1983 r./obowiązek ubezpieczenia domowników/. Udowodnić musisz, że rolnik, u którego pracowałeś opłacał składkę w KRUS w okresie okresów pracy w gospodarstwie rolnym po ukończeniu 16. roku życia, przypadających przed 1 stycznia 1983 r. (art. 10 ustawy emerytalnej). Okresy rolne mogą być uwzględnione przy ustalaniu prawa do emerytury z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych, jeśli nie zostały one wcześniej zaliczone do celów przyznania emerytury lub renty na . Otrzymałam od nauczyciela mojej szkoły podanie o zaliczeniu do stażu pracy okresu pracy w indywidualnym gospodarstwie rolnym w charakterze domownika. Do podania dołączył kserokopie oświadczenia wnioskodawcy w sprawie braku dokumentów potwierdzających okres pracy wspólnie z rodzicami. Urząd gminy w miejscowości, w której mieszkał po ukończeniu 16. roku życia nie prowadzi ewidencji odnośnie pracy jego w gospodarstwie rolnym rodziców. Pracownik urzędu gminy stwierdził tylko własnoręczność jego podpisu. Do podania dołączył także kserokopie zeznań dwóch świadków w sprawie emerytalno-rentowej, w których opisano pracę nauczyciela wspólnie z rodzicami w charakterze rolnika w pełnym wymiarze. Zeznania świadków są także opatrzone podpisem i pieczątką pracownika urzędu gminy, potwierdzającego podpisy świadków. Załączone są również zaświadczenia o zameldowaniu nauczyciela i świadków w miejscowości, w której położone jest gospodarstwo rolne oraz zaświadczenie starostwa, że gospodarstwo rodziców nauczyciela jest wpisane do ewidencji gruntów urzędu. Jako właścicieli gospodarstwa rolnego starostwo wskazało rodziców nauczyciela. Czy w tej sytuacji mogę doliczyć okres pracy w charakterze domownika do stażu pracy nauczyciela? Okres pracy w gospodarstwie rolnym można wliczyć do stażu pracy pracownika, jeśli spełnione są warunki określone w ustawie, a w szczególności dotyczące pracy w gospodarstwie rolnym w charakterze domownika. Okres pracy w gospodarstwie rolnym powinien być poświadczony zaświadczeniem wydanym przez właściwy urząd gminy lub zeznaniami świadków. Dodatek za wysługę lat dla nauczyciela Nauczycielom dodatek za wysługę lat przysługuje w wysokości 1% wynagrodzenia zasadniczego za każdy rok pracy poczynając od czwartego roku pracy, art. 33 ust. 1 ustawy z dnia 26 stycznia 1982 r. – Karta Nauczyciela (tekst jedn.: Dz. U. z 2006 r. Nr 97, poz. 674 z późn. zm.). Do okresów pracy uprawniających do dodatku za wysługę lat nauczyciela wlicza się okresy poprzedniego zatrudnienia we wszystkich zakładach pracy oraz inne udowodnione okresy, jeżeli z mocy odrębnych przepisów podlegają one wliczeniu do okresu pracy, od którego zależą uprawnienia pracownicze, § 7 rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej i Sportu z dnia 31 stycznia 2005 r. sprawie wysokości minimalnych stawek wynagrodzenia zasadniczego nauczycieli, ogólnych warunków przyznawania dodatków do wynagrodzenia zasadniczego oraz wynagradzania za pracę w dniu wolnym od pracy (Dz. U. Nr 22, poz. 181 z późn. zm.). Podobnie jest w przypadku okresów pracy zaliczanych do nagrody jubileuszowej. Praca w gospodarstwie rolnym W przypadku innych zaliczanych okresów odrębne przepisy prawa wskazują wprost jako zaliczane do okresu pracy, od którego zależą uprawnienia pracownicze oraz określają sposób dokumentowania tych okresów i zasady ich zaliczania. Takim szczególnym okresem wliczanym na podstawie przepisów ustawy z dnia 20 lipca 1990 r. o wliczaniu okresów pracy w indywidualnym gospodarstwie rolnym do pracowniczego stażu pracy (Dz. U. Nr 54, poz. 310) - dalej jest okres pracy w gospodarstwie rolnym. Okres tej pracy można wliczyć do okresów uprawniających do dodatku za wysługę lat wyłącznie po spełnieniu warunków określonych w ustawie. Okres pracy w gospodarstwie rolnym powinien być ponadto odpowiednio poświadczony. Nie każda zatem praca w gospodarstwie rolnym wliczana jest do uprawnień pracowniczych. Podobnie wypowiedział się Sąd Najwyższy w wyroku z dnia 7 kwietnia 2006 (wyrok SN z dnia 7 kwietnia 2006 r. I PK 160/05) – ustawa zobowiązuje pracodawcę do zaliczenia niektórych okresów pracy rolniczej. Pracownik musi ściśle wypełnić podane w ustawie warunki inaczej nie można zaliczyć mu do stażu pracy danego okresu pracy uprawnień pracowniczych wynikających ze stosunku pracy wlicza się zatem na mocy ustawy: okresy prowadzenia indywidualnego gospodarstwa rolnego lub pracy w takim gospodarstwie, prowadzonym przez współmałżonka, przypadające przed dniem 1 stycznia 1983 r. okresy pracy po ukończeniu 16 roku życia w gospodarstwie rolnym prowadzonym przez rodziców lub teściów, poprzedzające objęcie tego gospodarstwa i rozpoczęcie jego prowadzenia osobiście lub wraz ze współmałżonkiem, przypadające po dniu 31 grudnia 1982 r. okresy pracy w indywidualnym gospodarstwie rolnym w charakterze domownika w rozumieniu przepisów o ubezpieczeniu społecznym rolników indywidualnych i członków ich rodzin. W przypadku pracownika, o którym mowa w pytaniu, mamy do czynienia z sytuacją podaną w 3 ustawy. Możliwość zaliczenia określonego okresu pracy, świadczonej w gospodarstwie rolnym w charakterze domownika, należy oceniać w świetle przepisów dotyczących ubezpieczenia społecznego rolników obowiązujących w okresie, w którym praca ta była wykonywana. Przez domownika należy rozumieć, stosownie do art. 6 pkt 2 ustawy z 20 grudnia 1990 r. o ubezpieczeniu społecznym rolników (Dz. U. z 2008 r. Nr 50, poz. 291 z późn. zm.), osobę bliską rolnikowi, która spełnia następujące warunki: ukończyła 16 lat, pozostaje z rolnikiem we wspólnym gospodarstwie domowym lub zamieszkuje na terenie jego gospodarstwa rolnego albo w bliskim sąsiedztwie, stale pracuje w tym gospodarstwie rolnym i nie jest związana z rolnikiem stosunkiem pracy. Ponadto do 1991 r. obowiązywały przepisy ustawy z dnia 14 grudnia 1982 r. o ubezpieczeniu społecznym rolników indywidualnych i członków ich rodzin (Dz. U. Nr 24, poz. 133 z późn. zm.) - dalej zgodnie z którą za domownika uważni byli członkowie rodziny rolnika i inne osoby pracujące w gospodarstwie rolnym, jeżeli pozostają we wspólnym gospodarstwie domowym z rolnikiem, ukończyły 16 lat, nie podlegają obowiązkowi ubezpieczenia na podstawie innych przepisów, a ponadto praca w gospodarstwie rolnym stanowiła ich główne źródło utrzymania ( art. 2 pkt 2 Zgodnie z § 2 rozporządzenia wykonawczego do - rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 28 marca 1983 r. w sprawie wykonania niektórych przepisów ustawy o ubezpieczeniu społecznym rolników indywidualnych i członków ich rodzin (Dz. U. z 1988 r. Nr 2, poz. 10 z późn. zm.) praca domownika w gospodarstwie rolnym nie stanowi głównego źródła utrzymania, jeżeli domownik kształci się w szkole ponadpodstawowej lub wyższej. Przyjmuje się, iż osoba ucząca się w szkole nie mogła świadczyć stale pracy w gospodarstwie rolnym rodziców i tym samym nie spełnia ustawowej definicji pracy w gospodarstwie rolnym powinien być poświadczony zaświadczeniem wydanym przez właściwy urząd gminy. Jeśli urząd gminy nie może potwierdzić pracy w gospodarstwie rolnym to pracownik posiada możliwość udokumentowania pracy w gospodarstwie rolnym rodziców zeznaniami świadków. Zeznania te mogą być odebrane przez pracownika urzędu gminy. Pracownik może przedstawiać również inne dowody na okoliczność pracy w gospodarstwie w charakterze domownika. Przepisy ustawy nie wymagają zatem od osoby zainteresowanej przedkładania pracodawcy innych dokumentów potwierdzających okresy jej pracy w gospodarstwie rolnym. Niezależnie od powyższego należy mieć na uwadze, iż każdy przypadek pracy w gospodarstwie rolnym powinien zostać rozpatrzony indywidualnie przez pracodawcę z uwzględnieniem wszystkich okoliczności (np. wieku osoby, wykonywanych czynności, nauki, liczy domowników itp.). Podobnie wypowiedział się Sąd Apelacyjny w wyroku z dnia 21 lutego 1995 r. (wyrok SA z dnia 21 lutego 1995 r. III Aur 3/95). Ostateczną decyzję podejmuje zawsze pracodawca. Oceny powyższego dokonuje pracodawca na podstawie przedstawionych przez nauczyciela dokumentów i informacji. Zgodnie z ustawą z dnia 20 lipca 1990 r. o wliczaniu okresów pracy w indywidualnym gospodarstwie rolnym do pracowniczego stażu pracy ( praca w indywidualnym gospodarstwie rolnym może zostać wliczona do pracowniczego stażu pracy, od którego zależą uprawnienia pracownicze. Należy jednak spełnić ściśle określone ustawowe warunki, które przedstawiam Państwu poniżej. W pierwszej kolejności, należy wyjaśnić definicję „gospodarstwa rolnego”. Zgodnie z art. 553 kodeksu cywilnego przyjmuje się, że gospodarstwo rolne to grunty rolne wraz z gruntami leśnymi, budynkami lub ich częściami, urządzeniami i inwentarzem, jeżeli stanowią lub mogą stanowić zorganizowaną całość gospodarczą, oraz prawami związanymi z prowadzeniem gospodarstwa rolnego. Obecnie więc podstawowym warunkiem uznania gruntów za gospodarstwo rolne jest ich powierzchnia. Jeśli łączna powierzchnia gruntów stanowiących własność lub znajdujących się w posiadaniu osoby fizycznej przekracza 1 ha użytków rolnych lub gruntów zadrzewionych i zakrzewionych na użytkach rolnych lub przekracza 1 ha przeliczeniowy użytków rolnych, jest to gospodarstwo rolne w rozumieniu ustawy o podatku rolnym. Art. 1 ustawy z 20 lipca 1990 r. o wliczaniu okresów pracy w indywidualnym gospodarstwie rolnym do pracowniczego stażu pracy określa tylko trzy rodzaje pracy w gospodarstwie, które dają nam prawo wliczenia jej do stażu pracy. Są to: 1) okresy prowadzenia indywidualnego gospodarstwa rolnego lub pracy w takim gospodarstwie, prowadzonym przez współmałżonka, 2) przypadające przed dniem 1 stycznia 1983 r. okresy pracy po ukończeniu 16 roku życia w gospodarstwie rolnym prowadzonym przez rodziców lub teściów, poprzedzające objęcie tego gospodarstwa i rozpoczęcie jego prowadzenia osobiście lub wraz ze współmałżonkiem, 3) przypadające po dniu 31 grudnia 1982 r. okresy pracy w indywidualnym gospodarstwie rolnym w charakterze domownika w rozumieniu przepisów o ubezpieczeniu społecznym rolników indywidualnych i członków ich rodzin. Przy badaniu spełnienia warunków określonych w art. 1 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 20 lipca 1990 r. o wliczaniu okresów pracy w indywidualnym gospodarstwie rolnym do pracowniczego stażu pracy należy uznać, że okresy pracy w zespole rolników indywidualnych mogą być wliczone do stażu pracowniczego. Za takim wnioskiem przemawiają między innymi takie elementy jak: praca wykonywana była osobiście przez rolnika lub przy pomocy innych osób, np. członków rodziny, posiadane gospodarstwo rolne odpowiadało minimalnym normom obszarowym przewidzianym w przepisach kodeksu, ziemia wykorzystywana była do produkcji roślinnej czy zwierzęcej, nie wyłączając produkcji ogrodniczej, sadowniczej i rybnej. Przez prowadzenie gospodarstwa rolnego należy rozumieć samodzielną lub przy pomocy innych osób (osób bliskich, pracowników najemnych) faktyczną pracę w gospodarstwie rolnym, wykonywaną na własny rachunek w charakterze właściciela bądź posiadacza. Faktyczna praca w gospodarstwie to nie tylko osobista fizyczna praca w polu, ale także organizowanie pracy, zarządzanie gospodarstwem, decydowanie o rodzaju produkcji. Drugim okresem, który można wliczyć do pracowniczego stażu pracy, jest praca w gospodarstwie prowadzonym przez rodziców lub teściów. By jednak można było zaliczyć ten okres do pracowniczego stażu pracy, spełnionych musi być łącznie pięć warunków: fakt pracy w gospodarstwie rolnym prowadzonym przez rodziców lub teściów; okresy tej pracy muszą przypadać w ściśle określonym terminie, tj. przed dniem 1 stycznia 1983 r.; praca ta musi być wykonywana po ukończeniu 16 roku życia; po okresie tej pracy nastąpić musi objęcie gospodarstwa; po objęciu gospodarstwa nastąpić musi jego prowadzenie osobiście lub wraz ze współmałżonkiem. Trzecim okresem, który można wliczyć do pracowniczego stażu pracy, jest praca w gospodarstwie w charakterze domownika. Dotyczy jednakże tylko pracy po dniu 31 grudnia 1982 r., czyli po objęciu rolników ubezpieczeniem społecznym. Z punktu widzenia spełnienia warunku opisanego w pkt 3 art. 1 ust. 1 przesądzające znaczenie ma stwierdzenie, czy mamy do czynienia z "domownikiem" w rozumieniu tego przepisu. Przepis ten co do pojęcia "domownika" odsyła z kolei do przepisów o ubezpieczeniu społecznym rolników indywidualnych i ich rodzin. Definicje domownika należy interpretować w rozumieniu przepisów o ubezpieczeniu społecznym rolników. Art. 6 pkt 2 w/w ustawy, za domownika uważa się osobę która łącznie spełnia niżej wymienione przesłanki: a) jest osobą bliską rolnikowi; b) pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym z rolnikiem lub zamieszkuje na terenie jego gospodarstwa rolnego albo w bliskim sąsiedztwie; c) ukończyła 16 lat; d) stale pracuje w tym gospodarstwie rolnym; e) nie jest związana z rolnikiem stosunkiem pracy; Trzeba pamiętać, że od dnia 1 stycznia 1991 r. pobieranie nauki w szkole przez domownika nie wyklucza zaliczenia okresu pracy w gospodarstwie rolnym przy ustalaniu prawa do świadczeń pracowniczych. Można zatem uczęszczać do szkoły i w czasie wolnym pracować na gospodarstwie rodziców. Dodam, że praca w gospodarstwie rolnym musi być udowodniona i odpowiednio udokumentowana. Zgodnie bowiem z art. 3 ustawy o wliczaniu okresów pracy w indywidualnym gospodarstwie rolnym do pracowniczego stażu pracy pracownik powinien przedstawić zaświadczenie z urzędu gminy potwierdzające okresy pracy w gospodarstwie rolnym osoby zainteresowanej, w oparciu o posiadane przez nią dokumenty, takie jak np. rejestry gruntów, księgi podatkowe itp. Jeśli urząd gminy nie dysponuje dokumentami uzasadniającymi wydanie takiego zaświadczenia, ma obowiązek zawiadomić o tym zainteresowanego na piśmie. Istnieje wówczas możliwość udowodnienia okresów pracy w indywidualnym gospodarstwie rolnym zeznaniami co najmniej dwóch świadków zamieszkujących w tym czasie na terenie, na którym jest położone gospodarstwo rolne. Istotną kwestią dla oceny stanu faktycznego sprawy jest właściwa interpretacja warunku stałej pracy w gospodarstwie rolnym. „Stała praca" w gospodarstwie nie zawsze musi polegać na codziennym wykonywaniu czynności rolniczych, gdyż - na przykład ze względu na rodzaj produkcji - niekiedy nie będzie to nawet konieczne. Polega ona jednak na pewnej systematyczności i co najmniej na gotowości do wykonywania pracy rolnej, gdy jest to niezbędne rolnikowi prowadzącemu gospodarstwo. Ten element dyspozycyjności domownika potwierdza również wymóg zamieszkania domownika na terenie gospodarstwa lub w pobliżu, czyli w takiej odległości, która umożliwia jak najszybsze dotarcie na teren gospodarstwa, jeżeli zajdzie taka potrzeba i świadczenia na rzecz gospodarstwa osoby bliskiej pracy w wymiarze czasu niezbędnym do prawidłowego funkcjonowania gospodarstwa rolnego. Podstawa prawna: - ustawa z dnia 20 lipca 1990 r. o wliczaniu okresów pracy w indywidualnym gospodarstwie rolnym do pracowniczego stażu pracy ( Nr 54, poz. 310), - ustawa z dnia 20 grudnia 1990 r. o ubezpieczeniu społecznym rolników (Dz. U. Dz. 2021. - ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny (Dz. U. z 1964 r., nr 16, ze zm.). adw. dr Bogusław SowaKancelaria Adwokackaul. 3-go Maja 7/135-030 Rzeszów Adres poczty elektronicznej jest chroniony przed robotami spamującymi. W przeglądarce musi być włączona obsługa JavaScript, żeby go zobaczyć. « poprzednia następna » 11 czerwca 2018 Jak zaliczyć okres prowadzenia gospodarstwa rolnego do dodatku stażowego. Jesteśmy jednostką budżetową, która nalicza dodatki stażowe. Pracownica przyniosła 2 zaświadczenia: pierwsze z KRUS, że w okresach do r. podlegała ubezpieczeniu społecznemu rolników, z Urzędu Miejskiego, że w okresie do była podatnikiem podatku rolnego od gruntów. Które z zaświadczeń przyjąć do naliczenia dodatku stażowego? Czy w ogóle zaliczać ten okres do stażu pracy od którego zależą uprawnienia pracownicze (nagroda jubileuszowa, dodatek stażowy)? Z uwagi na fakt, iż w opisanych okolicznościach prowadzenie gospodarstwa rolnego miało miejsce stosunkowo niedawno, pracodawca ma prawo wymagać przedłożenia przez pracownika zaświadczenia z urzędu gminy, które będzie potwierdzać okresy pracy we wspomnianym gospodarstwie. Jeśli zaś przedstawienie dokumentu jest niemożliwe, do stażu pracy, od którego uzależnione jest prawo do dodatku za wieloletnią pracę i nagrody jubileuszowej, w tym przypadku powinno się uwzględnić zaświadczenie z KRUS. Będzie to rozwiązanie bardziej korzystne dla pracownika i w razie ewentualnego sporu bezpieczniejsze dla pracodawcy. W myśl art. 3 ww. ustawy z 20 lipca 1990 r. na wniosek zainteresowanej osoby właściwy urząd gminy jest obowiązany stwierdzić okresy jej pracy w indywidualnym gospodarstwie rolnym, wydając stosowne zaświadczenie w celu przedłożenia w zakładzie pracy. Gdy urząd nie dysponuje dokumentami uzasadniającymi wydanie pisma, wówczas: zawiadamia zainteresowanego o tej okoliczności w formie pisemnej, okresy pracy w indywidualnym gospodarstwie rolnym mogą być udowodnione zeznaniami co najmniej 2 świadków zamieszkujących w tym czasie na terenie, na którym jest położone to gospodarstwo. Podstawa prawna art. 38 ustawy z 21 listopada 2008 r. o pracownikach samorządowych (tekst jedn.: z 2016 r. poz. 902 ze zm.), art. 1, art. 3 ustawy z 20 lipca 1990 r. o wliczaniu okresów pracy w indywidualnym gospodarstwie rolnym do pracowniczego stażu pracy ( nr 54, poz. 310). Znajdź praktyczne rozwiązania z zakresu prawa pracy, ubezpieczeń społecznych oraz podatków pomocne w prawidłowym rozliczaniu płac i naliczaniu wynagrodzeń w 2018 r. W praktyce gospodarczej okazuje się, iż zaliczenie okresów pracy w rolnictwie przysparza niemałych problemów. Częstokroć jest to wynik samego brzmienia przepisów, ich lakoniczności bądź też odwoływania się do innych, niespójnych regulacji. Kłopoty sprawiają już chociażby definicje pojęć, które potrafią być różne. Na jakiej podstawie można zaliczyć okresy pracy w rolnictwie do stażu pracy? Obowiązujące przepisy ustawy z dnia 20 lipca 1990 roku o wliczaniu okresów pracy w indywidualnym gospodarstwie rolnym do pracowniczego stażu pracy mogą wywoływać określone skutki prawne u pracodawców. Wynika to z faktu, iż ustawodawca wprowadził prawną możliwość zaliczenia 3 okresów i 3 rodzajów pracy w gospodarstwie rolnym do pracowniczego stażu. Są to mianowicie: prowadzenie przez pracownika własnego, indywidualnego gospodarstwa rolnego lub praca w takim gospodarstwie należącym do współmałżonkaprzypadające przed 1 stycznia 1983 roku okresy pracy po ukończeniu 16 roku życia w gospodarstwie rolnym rodziców lub teściów, poprzedzające przejęcie tego gospodarstwa i rozpoczęcie jego prowadzenia osobiście lub ze współmałżonkiemprzypadające po 31 grudnia 1982 roku okresy pracy w indywidualnym gospodarstwie rolnym w charakterze domownika w rozumieniu przepisów o ubezpieczeniu społecznym rolników indywidualnych i ich rodzin. Taka konstrukcja przepisów powoduje, iż mają one zastosowanie do wszystkich zatrudnionych na podstawie stosunku pracy, a więc umownych (niezależnie od rodzaju umowy), jak i też pozaumownych, jak mianowanie, powołanie czy wybór. W konsekwencji więc okresy pracy w rolnictwie wlicza się do czasu zatrudnienia, a od niego zależy wiele pracowniczych uprawnień, wynikających z prawa pracy, takich jak: wymiar urlopu wypoczynkowegoodprawa emerytalna, rentowa czy też pośmiertnanagroda jubileuszowadodatek za wieloletnią pracę Co istotne, zasad zaliczania stażu pracy w rolnictwie nie stosuje się, gdy do stażu pracy wlicza się tylko i wyłącznie okresy zatrudnienia: w danym zakładzie pracyw określonej branży albo na określonych stanowiskachw pracy wykonywanej w szczególnych warunkach Jak należy rozumieć pojęcie pracy wykonywanej we własnym gospodarstwie lub prowadzonym przez współmałżonka? By to zrozumieć należy wiedzieć, iż jeśli pracownik świadczył pracę na roli, a nie było to gospodarstwo rolne, to taka praca do stażu pracy nie może zostać zaliczona. Z kolei pojęcie gospodarstwa rolnego ewoluowało na przestrzeni lat. Obecnie, na podstawie kodeksu cywilnego, „za gospodarstwo rolne uważa się grunty rolne wraz z gruntami leśnymi, budynkami lub ich częściami, urządzeniami i inwentarzem, jeżeli stanowią lub mogą stanowić zorganizowaną całość gospodarczą, oraz prawami związanymi z prowadzeniem gospodarstwa rolnego”. Należy jednakże mieć na uwadze fakt, iż takie pojęcie gospodarstwa rolnego nie jest wystarczające, by na tej podstawie zaliczyć okres pracy do stażu pracy, gdyż brak tu określenia minimalnej powierzchni obszarowej w celu uznania, iż dany areał stanowi gospodarstwo rolne. Stąd też trzeba wówczas posiłkować się prawem podatkowym, które za gospodarstwo rolne uważa obszar użytków rolnych o powierzchni przekraczającej 1 ha lub 1 ha przeliczeniowy. Ta jednak norma obszarowa zmieniała się na przestrzeni lat i wynosiła: 0,2 ha od r do r0,5 ha od r do r1 ha po r Jak rozumieć kryterium wieku, czyli po ukończeniu 16 roku życia? Zgodnie z przepisami można wliczać do stażu pracy okresy pracy w gospodarstwie rolnym po ukończeniu 16 roku życia, o ile gospodarstwo należało do rodziców lub teściów i to pod warunkiem, iż później nastąpiło przejęcie tego gospodarstwa od nich. Wynika też z tego, iż taka sytuacja nie obowiązuje, gdy owo gospodarstwo należało do rodzeństwa, dziadków czy też innych krewnych. Co ważne, praca w gospodarstwie mogła być świadczona razem z kontynuowaniem nauki w szkole o ile była można ją potraktować jako stałą. Tym samym zamieszkiwanie w internacie wykluczało już taką możliwość. Co ustawodawca ma na myśli używając sformułowania domownik? Zgodnie z ustawą taka sytuacja dotyczy pracy po 31 grudnia 1982 roku, a w zakresie domownika ustawa odsyła do przepisów o ubezpieczenie społecznym rolników indywidualnych i ich rodzin. Jednakże w tej sprawie mamy do czynienia z dwoma aktami prawnymi, nieco odmiennie definiującymi osobę domownika. Stąd też w zależności od okresu pracy w gospodarstwie rolnym, należy stosować odmienną definicję domownika. Ustawa z 14 grudnia 1982 roku, obowiązująca od 1 stycznia 1983 roku przez domownika rozumie osobę, która spełnia łącznie 5 warunków: jest członkiem rodziny rolnika lub inną osobą pracująca w gospodarstwie rolnympozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym z rolnikiemukończyła 16 latnie podlega obowiązkowi ubezpieczenia na podstawie innych przepisówpraca w gospodarstwie rolnym stanowi jej główne źródło utrzymania Natomiast ustawa z 20 grudnia 1990 roku, obowiązująca od 1 stycznia 1991 roku przez domownika rozumie osobę, która spełnia łącznie 5 warunków: jest osobą bliską rolnikowipozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym z rolnikiem lub zamieszkuje lub zamieszkuje na terenie jego gospodarstwa rolnego albo w bliskim sąsiedztwieukończyła 16 latstale pracuje w tym gospodarstwie rolnymnie jest związana z rolnikiem stosunkiem pracy Stąd też, analizując przykład danej osoby pod kątem zaliczenia pracy w gospodarstwie rolnym do stażu pracy należy wziąć pod uwagę okres tej pracy, gdyż w zależności od niego mamy do czynienia z trochę odmiennymi wymogami, by taka osoba uznana zostać mogła za domownika. Podsumowując, zaliczenie pracownikowi do stażu pracy okresu jego pracy w gospodarstwie rolnym jest możliwe, wymaga jednak mocnego zagłębienia się w różne przepisy, gdyż nie ma w tym względzie jednej wykładni. Znaczenie ma tutaj bowiem okres, w którym dana osoba w tymże gospodarstwie pracowała, gdyż w zależności od niego, obowiązują ją różne unormowania i możliwości. Ekspert Łukasz swoje wieloletnie doświadczenie na rynku pracy postanowił przekazać także na naszym blogu. Jego artykuły dotyczą aktualnych zmian gospodarczych a także tych na rynku pracy. Z chęcia udzieli porad pracodawcą, którzy prężnie rozwijają swoje firmy. Pytanie: Urodziłem się 8 sierpnia 1966 r. W 1982 r. ukończyłem 16 lat i pracowałem w gospodarstwie rolnym rodziców. Od 1 stycznia 1987 r. zostałem zgłoszony do ubezpieczenia rolniczego i opłacałem składkę KRUS. Czy okres od 9 sierpnia 1982 r. do 31 grudnia 1986 r. na podstawie zeznania świadków i mojego oświadczenia zostanie uwzględniony mi do ogólnego stażu pracy jako okresy nieskładkowe? Nadmieniam, że obecnie jestem zatrudniony i opłacam składkę ZUS – pisze Czytelnik z Płońska. Pytanie: Urodziłem się 8 sierpnia 1966 r. W 1982 r. ukończyłem 16 lat i pracowałem w gospodarstwie rolnym rodziców. Od 1 stycznia 1987 r. zostałem zgłoszony do ubezpieczenia rolniczego i opłacałem składkę KRUS. Czy okres od 9 sierpnia 1982 r. do 31 grudnia 1986 r. na podstawie zeznania świadków i mojego oświadczenia zostanie uwzględniony mi do ogólnego stażu pracy jako okresy nieskładkowe? Nadmieniam, że obecnie jestem zatrudniony i opłacam składkę ZUS – pisze Czytelnik z Płońska. Odpowiedź: W przypadku przedstawionym w Pana pytaniu przy ustalaniu prawa do emerytury i jej wysokości wymieniony okres - na podstawie stosownego oświadczenia Pana i zeznań co najmniej dwóch świadków - może zostać uwzględniony jako okres składkowy jedynie okres pracy w gospodarstwie rolnym przypadający po ukończeniu 16. roku życia, a przed 1 stycznia 1983 r. Musi Pan wiedzieć, że przy ustalaniu prawa do emerytury oraz przy obliczaniu jej wysokości uwzględnia się, traktując je jak okresy składkowe: okresy ubezpieczenia społecznego rolników, za które opłacono przewidziane w odrębnych przepisach składki, przypadające przed 1 lipca 1977 r. okresy prowadzenia gospodarstwa rolnego po ukończeniu 16. roku życia, przypadające przed 1 stycznia 1983 r. okresy pracy w gospodarstwie rolnym po ukończeniu 16. roku życia, jeżeli okresy składkowe i nieskładkowe są krótsze od okresu wymaganego do przyznania emerytury (art. 10 ust. 1 ustawy o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych). Ponadto przy ustalaniu prawa do renty uwzględnia się okres ubezpieczenia społecznego rolników, za który opłacono przewidziane w odrębnych przepisach składki, ale tylko wówczas, gdy okresy składkowe i nieskładkowe są krótsze od okresu wymaganego do przyznania renty i tylko w zakresie niezbędnym do uzupełnienia tego okresu (art. 10 ust. 2 ustawy o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych). Okresy ubezpieczenia społecznego rolników, za które opłacono przewidziane w odrębnych przepisach składki, udowadnia się przy pomocy zaświadczenia wystawionego przez Kasę Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego. Jeśli zaś chodzi o okresy pracy na roli czy też prowadzenia gospodarstwa rolnego, przypadające po ukończeniu 16. roku życia, to istnieje możliwość przedłożenia jako środka dowodowego własnego oświadczenia wraz z zeznaniami co najmniej dwóch świadków. Zeznania świadków podlegają ocenie organu rentowego. Należy pamiętać, że przy ustalaniu prawa do emerytury i jej wysokości nie uwzględnia się tych okresów prowadzenia gospodarstwa rolnego po ukończeniu 16. roku życia, które przypadają po 30 czerwca 1977 r., oraz okresów pracy w gospodarstwie rolnym po ukończeniu 16. roku życia, które przypadają po 31 grudnia 1982 r. Ponadto proszę jeszcze zwrócić uwagę, że ustawa o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych nie daje podstaw do zaliczenia okresów pracy w gospodarstwie rolnym i prowadzenia gospodarstwa rolnego, przypadających po ukończeniu 16. roku życia, jako okresów nieskładkowych. Do okresów nieskładkowych mogą być bowiem zaliczone jedynie te okresy, które zostały wyraźnie wymienione w art. 7 tej ustawy, a nie ma wśród nich ani okresów pracy w gospodarstwie rolnym, ani okresów prowadzenia gospodarstwa rolnego. Podstawa prawna: ustawa z 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych ( z 2004 r. nr 39, poz. 353 z późn. zm.). Autor: Piotr Kostrzewa, Departament Ubezpieczeń i Składek w Centrali ZUS Odpowiedź udzielona: 26 maja 2006 r.

staż pracy w gospodarstwie rolnym od 16 roku życia 2018